CLU-Leermiddelendagen op 17 en 18 november

Persbericht:

Op donderdag 17 en vrijdag 18 november 2011 organiseert het CLU-Expertisecentrum Leermiddelenontwikkeling in samenwerking met de Vereniging voor Educatieve Auteurs (VvEA) de CLU-Leermiddelendagen. Vragen die aan de orde komen:

• Hoe maak ik effectief leermateriaal?
• Hoe beoordeel ik de kwaliteit van leermiddelen?
• Hoe benut ik de kracht van digitale leermiddelen?

Deze dagen zijn bedoeld voor iedereen die zelf leermiddelen maakt en/of beoordeelt. Er zijn afwisselend workshops, key-notes, presentaties en er is een forumdiscussie. Medewerking verlenen de SLO, Kennisnet, Wikiwijs, VO-content, het Ministerie van OCW en IVIO-Didactiek.

Klik hier voor meer informatie.

Nu sterk verlaagde prijzen voor de CLU-Leermiddelendagen op 17 en 18 november

Week 40: afsmeltend ijs en ondergrondse vulkaan

Wat gebeurde er in deze week tot 7 oktober in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 40-2011 (klik hier)

Archief

Kleurenblind en kaarten bij aardrijkskunde

Wat kun  je dan doen als docent om die leerling te helpen?
Deze vraag werd in de community gesteld. Hier is -als resultaat van een rondje in de community- de  informatie die wellicht kan helpen.

Een aantal jaren geleden had ik ook te maken met een aantal kleurenblinde leerlingen, waarvan een aantal er toch behoorlijk last van hadden. Ik heb toen meteen mijn afstudeerscriptie voor mijn 1e graad daarover gedaan. Je kunt met kleurenblinde leerlingen redelijk ver komen. Ik gebruikte voor de leerlingen uit klas 1 tot en met 3,  atlassen van de blindenschool van Grave. Een atlas met heldere kleuren en een atlas met arcering. (voor de extreme zwart-wit kleurenblinde), op A3 formaat. In de jaren erna ben je echter als leerling toch veroordeeld tot het gebruik van de Bosatlas. De kleurovergangen van met name pasteltinten is dan een probleem.

Ook werd mij geadviseerd om met een bepaald computerprogramma kaarten aan te passen. Dit heb ik nooit toegepast. Wel heb ik de legenda los aangeboden aan de leerlingen. Door de legenda direct naast de kaart te houden, kunnen ze beter de kleuren onderscheiden. Deze leerlingen hebben echter het recht op hulp van jouw, als zij kunnen aantonen via een arts, dat zij kleurenblind zijn. Zij hebben zelfs op examens recht op deze hulp! De hulp bestaat alleen maar uit het toelichten van een juiste kleur. Je zegt niets voor. Elke willekeurige docent kan dit uitleggen.

Ik vraag aan het begin van het schooljaar aan elke klas welke leerlingen kleurenblind zijn. Als ze dan hulp willen, dan moeten ze een brief van de huisarts overhandigen, waarna ik dit doorspeel aan de directie. Is het meteen tot het einde van hun schooltijd bekend. Bovendien is het voor meer vakken dan alleen aardrijkskunde vervelend en is het ook bij die docenten bekend. (Petra)

Misschien kun je het eens proberen door de kaarten waarvan je weet dat ze nodig zijn in grijstinten te kopiëren. De leerlingen kunnen dan zowel de grijstinten-kaart als de atlaskaart gebruiken om de juiste waardes af te lezen.Ik heb dit ooit met een leerling in de onderbouw gedaan en het verliep redelijk. (Renate)

[UPDATE 2021: deze site kun je gebruiken om de kleuren die je in je kaart gebruikt geschikt zijn voor kleurenblinden. Het is wel zo dat er ook nog eens verschillende typen kleurenblindheid zijn.]

De kracht van water

Deze Youtubefilm laat duidelijk zien dat de kracht van water nooit onderschat moet worden. Neerslag en hoogteverschil zorgt voor veel kracht. Dit is gefilmd in Australie , Toowoomba  op januari 2011.
Zie kaart voor locatie en omgeving (zet hem op ' kaart' en ' terrein'  en ' video' )

Waarom aardrijkskunde belangrijk is!

In het filmpje wordt met behulp van Google Earth en interviews aangetoond waarom aardrijkskunde belangrijk is.
Je kunt onder de knop ' CC' de ondertiteling aanzetten en dan ook nog  laten vertalen.

Waar in de wereld is dit?

Quiz  met 25 prachtige opnames van plaatsen met duidelijke invloed van de mens op het landschap.Van Google Earth.
Wat? Waar is dat? Waarom is dat daar?
De antwoorden staan helemaal onderaan de pagina. Leuk om in de klas te bespreken.
The Antlantic

Week 39: toerisme weggepest en droogte in Afrika

Wat gebeurde er in deze week tot 30 september in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 39-2011 (klik hier)

Archief

Satellieten ingezet tegen ontbossing

In de strijd tegen de wereldwijde ontbossing worden voortaan ook satellieten ingezet. FSC, de organisatie van het keurmerk voor verantwoord hout, gaat samenwerken met de ruimtevaartorganisatie ESA. Beelden uit de ruimte van bosgebieden moeten de controle op houtkap verbeteren.

Bron: NOS

Lees meer

Internationale duurzaamheidsolympiade voor scholen

Van 9 – 15 juni 2012 staat de vierde internationale duurzaamheidsolympiade INESPO op het programma.
De olympiade staat open voor vmbo-, havo- en vwo-leerlingen tussen de 13 en 18 jaar onder begeleiding van een leerkracht. INESPO draait om het vinden van oplossingen voor mondiale duurzaamheidsvraagstukken om zo jongeren te stimuleren zich in te zetten voor een duurzamere wereld.
Daarnaast daagt INESPO leerlingen uit om buiten de gebaande paden te treden en aan een groot publiek hun kennen en kunnen te laten zien. De oplossingen dienen bij één van de volgende vakken te passen: aardrijkskunde, biologie, maatschappijleer, natuurkunde of scheikunde.
Leerlingen hebben tot 1 februari 2012 om zich in te schrijven op www.inespo.org. Op deze site is tevens meer informatie te vinden over de olympiade.

 Programma 2012 
Op 9 juni vindt de nationale ronde plaats. Aan het einde van deze dag worden de prijswinnaars bekend gemaakt. De beste circa twintig projecten mogen vervolgens ook deelnemen aan de internationale ronde op 11 en 12 juni. Op 14 juni vindt vervolgens de afsluitingsceremonie plaats.

Veranderingen in de examenstof Havo

Het College voor Examens (CvE) heeft in juni 2011 een vernieuwde conceptsyllabus voor aardrijkskunde havo gepubliceerd. Deze syllabus geldt voor het centraal examen van 2013. In de syllabus is een aantal begrippen geschrapt en zijn enkele begrippen toegevoegd. ......... Bron Nieuwwsbrief Wereldwijs Meer info (PDF)

Geo- beelden: materiaal om te gebruiken in de les

Een verzameling met bronmateriaal van onze collega's uit België VVKSO die ook voor ons van nut zou kunnen zijn.

Je kunt zoeken op onderwerp. Helaas alleen werkbaar in IE (Chrome en FF getest).
Naast Geobeelden is er ook nog de rubriek  Geofavorieten. Ook het kijken waard. Let op: het laatste bevat wel wat dode links.....jammer maar helaas.

Interactieve schema's gemaakt voor klas 3

Voor mijn derde klassen heb ik een begin gemaakt met het online zetten van interactieve schema's [link aangepast] zoals ik die ooit ook voor de bovenbouw  bij Aarde en Wereld heb gemaakt. Leerlingen vinden het leuk en leerzaam om na te denken waar ze de begrippen naar toe moeten slepen.
Meestal maak ik er een activerende lesvorm van waarbij ik de leerlingen eerst in groepjes laat nadenken en dan telkens een leerling naar voren roep om een begrip te schuiven.
Toch weer spannend of het goed is gedaan....
Collega's, feedback graag....

Week 38: vulkaan Tambora en Roke laten van zich horen

Wat gebeurde er in deze week tot 23 september in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 38-2011 (klik hier)

Archief

Foto: bron

Week 37: twijfel; hoeveel ijs is er nog?

Wat gebeurde er in deze week tot 16 september in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 37 2011 (klik hier)

Archief

Hekken om stroom in te dammen

Film, deel uit het NOS Journaal over de grens tussen Mexico en de VS. Een hek bouwen om de grote stroom illegalen tegen te houden. Gekkenwerk? Past bij Havo domein Wereld.

Geopad: De aardschol beweegt nog steeds

Twee geopaden ten zuiden van Nijmegen laten wandelaars de gevolgen zien en voelen van de onrust in het binnenste van de aarde. Bevingen, gletsjers en smeltwater tekenden het landschap. Maar ook nu blijft de bodem niet stil.................

Artikel uit Trouw waarin een beschrijving van de ontstaansgeschiedenis van het stuwallenlandschap ten zuiden van Nijmegen wordt gegeven. Je kunt de wandeling natuurlijk ook maken. Met kaart....

Wedstrijd! Hoe maak je jouw schoolomgeving klimaatbestendig?

Persbericht
Scholierenwedstrijd 


Hoe maak je jouw schoolomgeving klimaatbestendig?

Klimaat voor Ruimte roept havo- en vwo-scholieren van Nederland op om mee te denken over
oplossingen om Nederland klimaatbestendig te maken. De scholieren mogen deze ideeën zelf
aanbieden aan Staatssecretaris Joop Atsma tijdens Knooppunt Klimaat in Amersfoort. Een jury van
gerenommeerde klimaatwetenschappers (o.a. Arnold van Vliet van de Natuurkalender, Pavel Kabat
en Pier Vellinga) zal een prijs uitreiken aan de scholieren met het beste idee.

Prijzen 
Voor het winnende team is er een certificaat en een pakket aan prijzen:
1 € 1.000 - budget om het ontwerp uit te voeren of te promoten.
2 Professioneel adviseur - begeleiding van de leerlingen om het te realiseren of onder de aandacht
te brengen bij professionals die er misschien mee verder kunnen.
3 Radio op waterkracht - voor iedere deelnemer in het winnende team (max. 4) is er een duurzame
radio op waterkracht voor onder de douche.

Waarom klimaatbestendig?
Klimaatverandering in Nederland betekent: meer droogte, hetere zomers en meer extreme buien.
Dit heeft diverse gevolgen voor mens, dier en milieu. Wanneer aanpassingen worden bedacht om
hier mee om te gaan spreken we van adaptatie. Je kunt dan bijvoorbeeld denken aan huizen die bij
hoog water kunnen drijven of fonteinen en gevelgroen om de straat koeler te maken. Leerlingen
hebben hier wellicht goede, creatieve ideeën voor.


De opdracht voor de leerlingen
Leerlingen wordt gevraagd een denkbeeldige cirkel rond de school te trekken met een diameter van
10 kilometer. Zij gaan op zoek naar de belangrijkste gevolgen van klimaatverandering binnen deze
cirkel en maken deze zichtbaar op een kaart. Vervolgens bedenken ze nieuwe, handige, slimme,
innovatieve oplossingen voor deze problemen en beschrijven deze oplossingen met schetsen,
collages, maquettes, kaarten, filmpjes, etc.

Klimaat voor Ruimte
Het onderzoeksprogramma Klimaat voor Ruimte bestudeert de gevolgen van klimaatverandering en
manieren om daarmee om te gaan, toegesneden op het ruimtegebruik, om de besluitvorming te
ondersteunen.
www.klimaatonderzoeknederland.nl

GLOBE Nederland
Deze wedstrijd is ontwikkeld in samenwerking met het GLOBE Programma een wereldwijd netwerk 
van 23.000 scholen in 111 landen die onderzoek doen aan klimaat, natuur en milieu. 

Week 36: vis genoeg? La Nina en stormen

Wat gebeurde er in deze week tot 9 september in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 36 2011 (klik hier)

Archief

Masterclasses Geo volgen aan de Universiteit Utrecht

De faculteiten Geowetenschappen en Bètawetenschappen van de UU bieden komend schooljaar weer diverse masterclasses aan voor 5 en 6 vwo leerlingen.
De masterclasses bieden verdieping, hulp bij studiekeuze en inspiratie voor het profielwerkstuk. Speciaal voor leerlingen met interesse in Geowetenschappen zijn er de volgende masterclasses: De eeuwige file rond Utrecht: onoplosbaar  milieuprobleem? (Milieu-natuurwetenschappen) en Rivieren op de rode en blauwe planeet(Aardwetenschappen).
Let op: de masterclasses zijn al in oktober!

De masterclasses bestaan uit hoorcolleges, werkcolleges en/of practica en duren 1 of 2 dagen.
De kosten zijn: € 30,- (1 dg) of € 50,- (2 dgn), inclusief eten/overnachting. 

Meer info en aanmelden via: www.betasteunpunt-utrecht.nl/masterclasses

Aardbeving 40km ten zuidoosten van Nijmegen: uitleg

De aardbeving die tot ver in ons land voelbaar was ontstond net over de grens in Duitsland. Hoe het precies zit legt Bernd Andeweg van de VU uit in dit artikel:

Een aardbeving die in grote delen van Nederland te voelen is! Dat is al weer een tijdje geleden. In 1992 schudde de aarde bij Roermond heftig, daarna waren er over het algemeen minder zware bevingen. De beving zelf vond plaats net over de grens in Duitsland, zo'n 40 kilometer ten zuidoosten van Nijmegen, op ongeveer 7 kilometer diep. Niet erg diep, dus.....

Lees verder... 

Geografie-studenten : kunnen mogelijk wereldproblemen oplossen..

Aldus Michael Palin: 'geography students hold the key to the world's problems'. Dit staat in een artikel waarin hij opkomt voor de status van het vak in het Engels onderwijs. Daar krijgt het nl een minder belangrijke plek in het curriculum. Daar is hij het dus volledig mee oneens en pleit juist voor de ophoging van die status omdat geografie in staat is om de wereldproblemen te begrijpen en te helpen oplossen. Geografie studenten zijn dus belangrijk voor onze toekomst. In datzelfde artikel meldt hij dat de werkloosheid onder afgestudeerde geografen tot de allerlaagste behoort. Dat geeft hoop. 

Michael is bekend o.a. van zijn boek '' Around the world in 80 days'.

En nu maar zorgen dat er ook meer studenten in Nederland kiezen voor geografische studies. 

Iemand cijfers???

Online toets klimaten gemaakt voor bovenbouw

Herken je de klimaten aan hun grafiek? Dan kun je dat nu testen door de 20 vragen te maken. Je krijgt gelijk te zien of het goed of fout is en een uitslag.

Kon zo snel online niets vinden en heb er zelf maar één gemaakt. Graag commentaar....
http://www.digischool.nl/ak/2efase/toetsen/2efase/aarde/klimaat/index.html

[update] naar aanleiding van de feedback vragen aangepast

Maak je eigen bewegende kaarten: animated maps

Een route op de kaart is veel leuker als deze ook beweegt. Met Animated maps kun je dat doen. Onderweg kun je foto's en filmpjes laten zien die bij de plekken horen die jij wil laten zien. Google Maps maar dan leuker.
Je kunt de leerlingen zelf aan de slag laten gaan en het als presentatie inzetten. Zelf maken en als illustratie gebruiken kan natuurlijk ook. Vlakken, punten en lijnen, alles kan. Je kunt bv ook laten zien hoe zich iets uitbreidt over een bepaald gebied en in de tijd. Bekijk hier de demo. Klik op de ' play' knop.

EUROGEO internationale geografen organisatie

EUROGEO is de Europese Associatie van Geografen. De organisatie verbindt geografen internationaal met elkaar. Lid zijn zowel individuele geografen als wel nationale instellingen als het KNAG (Koninklijk Aardrijkskundig Genootschap - NL) en de VLA (Vereniging Leraars Aardrijkskunde - B). Leden zijn docenten uit het voortgezet onderwijs, lerarenopleidingen, hogescholen en universiteiten. EUROGEO is een platform voor geografen die internationalisering en internationale samenwerking  in hoge mate ambiëren. Via de website van de associatie www.eurogeography.eu publiceert men vele activiteiten in relatie tot de geografie: cursussen, conferenties, Europese onderwijsprojecten, de eigen jaarvergadering voor leden, het online tijdschrift EJG “European Journal of Geography” en meer. Tweejaarlijks organiseert EUROGEO een grote internationale conferentie ergens in Europa. In 2012 is de jaarvergadering in Keulen, in 2013 is de tweejaarlijkse conferentie in Brugge. Leden van EUROGEO zijn ook de bedenkers en makers van www.geo-cube.eu , een “canon” van de geografie voor de Europese burger. Dit online-instrument illustreert op aantrekkelijke wijze alle facetten van de aardrijkskunde. Alle activiteiten van EUROGEO zijn er op gericht om de aardrijkskunde in al haar facetten te promoten en in Europees verband onder de aandacht te brengen. Men kan zich via de website aanmelden als lid.

Live op de kaart volgen van hurricane Irene

De angst voor Irene zit er (terecht) behoorlijk in bij de inwoners van de oostkust van de VS. Met name de grote steden zoals New York maken zich op voor een behoorlijke hoeveelheid regen en wind en zijn zelfs overgegaan tot evacuaties van bepaalde (laag liggende) delen van de stad.
Op de onderstaande kaart is de route te volgen. Tevens is er de mogelijkheid om van kaart te wisselen (Topographic) en sociale media op te roepen (Social) zoals Twitter en Youtube uit het gebied van de storm.
`
Voor een pagina vullende kaart

Waarom orkanen zo moeilijk te voorspellen zijn

Resultaten enquete "Digischool en Nascholing"

Resultaten enquete "Digischool en Nascholing" 

In het najaar van 2010 heeft Digischool een aantal vragen gesteld m.b.t. nascholingswensen.

Hierbij (eindelijk) de resultaten, en daarnaast:

- De enquete is nog open: je kunt hem nu nog aanvullen op http://alturl.com/wnrci

- We zoeken docent-trainers, (zie onderaan)

Je krijgt aan het einde van dit kalenderjaar een overzicht met de trainingen die Digischool in ieder geval kan verzorgen.

Samenvatting Resultaten Enquete

216 reacties, waarvan 151 uit het VO en 65 uit het PO.

De resultaten zijn opgesplitst per sector en daarna op het niveau dat mensen zichzelf gaven: beginner, gemiddeld, gevorderde.

Wat opvalt:

- Van de mensen in het PO vind slechts 10% zichzelf een beginner, terwijl van de mensen in het VO zich  20% beginner acht. 

- Op elk van de 3 niveau's is : ”didactiek van het smartboard (Digibord) “ en Digitaal lesmateriaal” favoriet als nascholingsonderwerp.

- Verder willen de mensen in het PO graag een ‘trainer van een nascholingsorganisatie als KPC, APS of Kennisnet’ en de mensen in het VO juist graag ervaren collega’s.

- Digischool wordt wel door alle respondenten (PO en VO) gezien als een goede of gelijkwaardige partner voor de invulling van studiedagen.

Alle resultaten (tot nu toe) kun je hier vinden: wp.digischool.nl/files/2011/08/resultaat.pdf

Zelf collega’s trainen?

Digischool kent veel goede docenten en is bezig om in kaart te brengen wie welke training zou kunnen verzorgen op. Maar we kennen er niet genoeg.

Dus ben je expert op een gebied van bijvoorbeeld digitaal leren, algemene vaardigheden op de computer, mentoraat via de ELO, werken met Wikiwijs en de LMDB,  ELO’s in het PO of ken jij de beste manier om leermateriaal te maken? 

En vind je het leuk om je kennis met meerdere collega's te delen?
En heb je daar ook door de  weeks tijd voor? 

Neem dan contact op met wouter@digischool.nl om te overleggen over jouw mogelijkheden om voor Digischool te trainen op andere scholen.
Op 8 oktober is er een bijeenkomst gepland om kennis te maken en af te spreken.

Wouter Tinbergen

Schaalbegrip gevisualiseerd: scale of the universe

Een modernere versie van  ' The powers of ten" . Hiermee kun je mooi de verhoudingen laten zien tussen alle elementen van ons (bekende) universum. Je ziet dan uiteindelijk de grootte van het heelal en zoomt in tot op celniveau. Het model is zelf te besturen zodat je je eigen tempo kunt aanhouden. Wel in het Engels, maar het is beeldend genoeg om te gebruiken.
Het model

Een ander model wat ook goed te gebruiken is of gebruik je liever een filmversie.
Een nog mooiere filmversie is die waarbij Morgan Freeman met zijn donkere stem de uitleg geeft: cosmic voyage!

Top documentaires gratis bekijken

Op deze plaats is er het nodige te ontdekken op het gebied van documentaires. Zoals ' Planet Earth' van de BBC. Compleet van ' Mountains'  tot ' Oceans deep' . Jammer natuurlijk dat er geen Nederlandse ondertiteling bij is, maar de commentaarstem is heel goed te verstaan. Zoek vooral onder ' Science' en ' Society' voor andere vakgerelateerde titels:


Earth 2100: The Final Century of Civilization?
Miracle Planet
Birth of the Earth
Inside Planet Earth
Ice Age Columbus: Who Were the First Americans?
The Day The Earth Nearly Died
Sudan: History of a Broken Land

Nieuw inzicht in het ontstaan van platentektoniek. Humor!

Het zou zomaar kunnen toch :-)

Achtermeer is toch echt de oudste droogmakerij

Artikel in NoordhollandsDagblad van 3 augustus:

Het oudste leegegpompte meer bevindt zich in Almaar, in de wijk Overdie. Het Achtermeer.

Vanuit bronnen was het wel al bekend dat dit een plan was uit die tijd, maar er was geen bewijs dat het ooit gedaan was. Nu wel. Of dit de oudste blijft?

De onderstaande kaart uit 1539 laat zien dat het meer grasland was en geen water.

Vol voller volst?

Een recente kaart van Groot- Brittannië gemaakt door Centre for Ecology and Hydrology met daarop het landgebruik (2007), laat zien dat maar 6 % van het grondgebied gebruikt wordt voor stedelijke bebouwing. GB is daarmee een redelijk groen en aantrekkelijk gebied (wat natuurlijk een waardeoordeel is).
Voor Nederland ligt dit cijfer op 8.3% (2008). Valt ook nog wel mee in %. Echter het was wel een stijging van 0.2 % in twee jaar tijd. In oppervlakte is dat de grootte van de stad Nijmegen!
Grootste stijger was Zuid- Holland en zelfs het Groene Hart kent een toename van de bebouwing.

Vraag een willekeurige Nederlander (lees: leerling) naar deze cijfers en je zult waarschijnlijk hogere getallen horen. Wellicht zal de woonlocatie van deze Nederlander nog wel uitmaken in de hoogte van deze schatting. Ik neem zomaar aan dat een inwoner van Drente een ander cijfer (indruk) zal noemen dan een inwoner van pak hem beet Den Haag.

Kaarten die je op school niet ziet....

Voor de klas praten over cupmaat of de gemiddelde penislengte doe je niet zo makkelijk als docent(e). Toch?
Maar als we een kaart als smoes kunnen gebruiken? De volgende kaarten laten onderwerpen zien die je niet zo 123 in de klas behandelt want komen niet in de stofomschrijving voor. Leuk is om te kijken of er een (schijnbaar statistisch) verband bestaat tussen de lengte van penissen en de hoogte van het IQ. Gevaarlijk, ik weet het, maar wel grappig.

Welk onderwerp hoort er bij deze kaart?

Haboob in Phoenix

Stormen leveren altijd wel mooie plaatjes op. Het is dus ook niet verwonderlijk dat de mega-zandstorm boven Phoenix, Arizona veel belangstelling kreeg. Ondanks het indrukwekkende uiterlijk is het niet een heel bijzonder fenomeen: het komt jaarlijks voor tijdens het moessonseizoen. Doordat boven het Amerikaanse continent de temperatuur sneller stijgt dan het omliggende land ontstaan hier lageluchtdrukgebieden wordt tropische, vochtige lucht aangezogen die condenseert en als regen neervalt. De overgang tussen een droge juni en "natte" juli is duidelijk te zien in de klimaatgrafiek.

Wat heeft dit met deze zandstorm te maken? Het heet "haboob", Arabisch voor "sterke wind". Door hoge temperaturen (een paar dagen geleden brak Phoenix nog een hitterecord met dik 47 graden) ontstaat een sterk lageluchtdrukgebied. Uit de omgeving wordt vochtige lucht aangevoerd. Op het moment dat neerslag ontstaat en begint te vallen wordt de luchtlaag eronder afgekoeld, omdat de warmte wordt gebruikt om de neerslag weer te laten verdampen. Deze afgekoelde laag is zwaarder dan de omringende lucht en zakt daardoor naar beneden, een "microburst". Deze vallende lucht zorgt bij de grond voor flinke windsnelheden, en dat is wat deze haboob zo bijzonder maakte, met ongebruikelijk hoge windsnelheden van 100 kilometer per uur. De regen is dan grotendeels al verdampt, en er blijft slechts een harde wind over die het zand en stof tot grote hoogte opwaait. Het is dus een combinatie van warmte, vochtige lucht en snelle afkoeling hoog in de lucht samen met droge omstandigheden bij de grond. Het resultaat een soort binnenstebuiten, ondersteboven tornado.

Het levert behalve mooie plaatjes ook gevaarlijke situaties op: de wind verandert snel van richting, de temperatuur daalt snel, en door het opgewaaide stof wordt het snel donker. Er vallen dus elk jaar wel een paar doden door dit fenomeen.

Desondanks zijn er nog altijd mensen die er graag recht opaf rijden, of zich vooral afvragen wie aan de beurt is het zwembad schoon te maken...

Kaarten (animaties) in de tijd vergelijken van verschillende steden in Nederland

Hoe zag Amsterdam er in de 17e eeuw uit? Met behulp van Google Maps en eigen ontwikkelde ' lagen' laten ze dat zien bij Mapsplusmotion. Je kunt in- en uitzoomen en verschillende jaartallen kiezen waardoor je de stad langzaam kan laten  groeien. Mooie link tussen geschiedenis en geografie. Andere kaarten zijn er van Den Haag, Zuiderzee, Harlingen, Leiden, Rotterdam en als buitenbeentje, Manhattan. In diverse musea zijn hun projecten ook op grote schermen te bewonderen.

Expertbijeenkomst: de uitbreiding van de EU en het onderwijs

Vrijdag 10 juni, 13.00 – 16.00 uur, inloop vanaf 12.30 uur
StayOkay Zeeburg, Timorplein 21-a, Amsterdam

Toegang gratis
Op vrijdag 10 juni organiseert de Alfred Mozer Stichting (AMS) een bijeenkomst voor leraren, onderwijsinstellingen, vakverenigingen, studenten en belangstellenden over de uitbreiding van de Europese Unie (EU) en de relevantie voor het onderwijs.
Met: o.a. Jakub Skalník (Tsjechische Ambassade), Sjerp van der Vaart (directeur Europees Parlement bureau) en Anique ter Welle (docente maatschappijleer).

Sinds de jaren vijftig heeft Europa zich zeer sterk ontwikkeld en haar burgers stabiliteit en welvaart gebracht. Zonder de oprichting, integratie en uitbreiding van de Europese Unie was dit onmogelijk geweest. Maar wat komt er allemaal kijken bij het uitbreidingsproces? Welke landen staan in de rij om lid te worden en hoe ver zijn ze? De besluitvorming over en het uitbreidingsproces van de EU worden vaak te ingewikkeld en oninteressant gevonden, met name door jongeren. Het voortgezet onderwijs zou hier in principe een belangrijke rol kunnen spelen, maar hoe breng je dit onderwerp op een aantrekkelijke manier onder de aandacht van leerlingen? Hoe kan je leerlingen beter voorbereiden op het debat over de Europese uitbreidingen en op Europese verkiezingen? In twee paneldiscussies zullen we dieper ingaan op deze vragen.


Voor meer informatie en aanmelding mail mtsirelson@pvda.nl. Contact: Marianna Tsirelson, 020 5512 228/06 16930809

Week 21: La Nina eindigt en minder zeegras

Wat gebeurde er in deze week tot 27 mei  in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 21 2011 (klik hier)

Archief

IJslandse vulkaan actief: artikel met uitleg

Onder de grootste ijskap van IJsland, de Vatnajokull, is vulkaan Grímsvötn opnieuw actief geworden.
De meest actieve vulkaan van IJsland barst regelmatig uit (1983, 1996, 1998 en de laatste grotere uitbarsting was nog in 2004), dus erg bijzonder is het niet dat de vulkaan weer een teken van leven geeft.
Op 21 mei werd vanaf 18.50 een serie aardbevingen waargenomen en binnen een half uur ontstond een aswolk boven de vulkaan.
Op 22 mei was de activiteit hoog en reikte de aswolk tot bijna 20 kilometer hoogte. Veel van de voorgaande uitbarstingen hielden een aantal dagen aan en namen daarna in activiteit af.

Artikel van Bernd Andeweg
Lees verder...

Examenforums aardrijkskunde geopend!

Voor de bespreking van de examens:

Havo

VWO:

VMBO:

Je kunt zelf de vraag aanmaken indien deze nog niet als onderwerp op
het forum staat. Graag enige discipline daarin: kijk eerst of de vraag al voorkomt voordat je hem als nieuw aanmaakt!

Succes met nakijken!

de Dag van Mens en Maatschappij: 7 oktober

De Rijksuniversiteit Groningen organiseert de Dag van Mens en Maatschappij op vrijdag 7 oktober. Deze studiedag is bedoeld voor docenten van de gammavakken en wordt gehouden in het centrum van Groningen. De dag begint met een vakbijeenkomst.
Voor aardrijkskunde laat docent Jorgen Snijder aansprekende manieren zien om de examenstof van het domein Systeem Aarde te behandelen.
Vervolgens verzorgt gastspreker Kars Veling, tegenwoordig directeur van het Huis voor democratie en rechtsstaat, een lezing over de cruciale rol van onderwijs in een toekomstgerichte samenleving.

Tijdens het middagprogramma worden workshops en presentaties gegeven over uiteenlopende onderwerpen zoals denklessen om leerlingen uit te dagen, de context-conceptmethode en lessen in geluk. Gedurende de dag is er tevens een informatiemarkt.

Op de website vindt u meer informatie en kunt u zich in de loop van juni inschrijven.

Week 18: IJslands voorjaar: sneeuw, dodelijke winter in delen VS

Wat gebeurde er in deze week tot 6 mei in de wereld?
Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend.

Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 18 2011 (klik hier)

Auteurs gezocht voor uitgeverij: aardrijkskunde methode

Commercieel bericht

Dedact Educatieve Uitgevers is een jonge educatieve uitgeverij in Amsterdam die zich richt op het ontwikkelen van methodes voor het voortgezet onderwijs. In onze visie geeft digitalisering naast het gebruik van traditionele lesboeken de mogelijkheid om meer en beter te differentiëren tussen leerlingen en de leermethode beter te laten aansluiten bij de wensen van de docent.

In het afgelopen jaar zijn we gestart met de ontwikkeling van innovatieve methodes voor de vakken economie en geschiedenis voor de onderbouw. Hierbij werken we op dit moment samen met opleiders en (oud)studenten van de Vrije Universiteit en de Universiteit van Amsterdam. We willen ons aanbod graag uitbreiden met een methode voor het vak aardrijkskunde en werven hiervoor nu auteurs. We zouden daarom graag in contact komen met docenten aardrijkskunde.Meer informatie.

De aardbeving bij Lorca: achtergrond

Op 11 mei werd Spanje getroffen door een aardbeving. De tektonische situatie in het Middellandse Zeegebied is behoorlijk complex.

Bernd Andeweg geeft in een artikel meer informatie over hoe de aardbeving daar is ontstaan en welke complexe situatie daar aan ten grondslag ligt.

Actief burgerschap en sociale integratie

Dit thema is ook interessant en relevant voor docenten Aardrijkskunde. Vandaar de onderstaande oproep van Maarten Rector

De linkedIngroep ‘Burgerschap & burgerschapsvorming’

Beste collega’s, graag wil ik u informeren over de linkedIngroep ‘Burgerschap & burgerschapsvorming.’ Deze groep wil het professionals en studenten uit onderwijs, welzijn en zorg, beleidsmakers, wetenschappers (etc.) gemakkelijk maken (kritische) informatie te vinden en met elkaar te delen, over onderwerpen en initiatieven die plaats hebben in naam van burgerschap en burgerschapsvorming. Op deze wijze kan zij voor deze beroepsgroepen als kennisbasis fungeren, om zowel kritisch als praktisch geïnformeerd te zijn en te blijven.

In het onderwijs bestaat de wettelijke verplichting om aandacht aan actief burgerschap en sociale integratie te besteden. In de welzijnssector en de zorg is het beroep op ‘actief‘ burgerschap terug te vinden in de Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO). Met andere woorden worden we ALLEMAAL geacht iets met ‘actief’ burgerschap te doen. Dit terwijl men al meer dan tweeduizend jaar discussieert over de idee van burgerschap, en er tot de dag van vandaag GEEN absolute overeenstemming is wat dit precies inhoudt. Door onze kennis met elkaar te delen kunnen we een kritische positie innemen ten aanzien van onze beroepen en onze maatschappelijke functie.

In enkele weken tijd hebben zich 229 interessante professionals uit verschillende werkvelden aangemeld, ook u hoop ik te mogen verwelkomen.

Link: http://www.linkedin.com/groups?about=&gid=3834955&trk=anet_ug_grppro

10 Juni in Utrecht: Workshop ‘GIS; niet raden maar analyseren’

Op vrijdag 10 juni vindt de jaarlijkse ‘Bèta onder de Dom’-dag plaats. ‘Bèta onder de Dom’ biedt een volledige dag verdieping in nieuw lesmateriaal en is interessant voor docenten aardrijkskunde, scheikunde, natuurkunde, biologie, wiskunde, NLT en informatica. Voor docenten aardrijkskunde is er een dagvullende workshop ‘Geo Informatie Systemen (GIS); niet raden maar analyseren’.

In de wereld om ons heen wordt zichtbaar gebruik gemaakt van Geo Informatie Systemen (GIS), zoals de weg vinden met behulp van je TomTom of de aanleg van een spoortracé door een bepaald gebied. Het maken van een GIS, en het gebruiken van de geoinformatie, behoren tot het vakgebied van de geodesie. Binnen dit vakgebied worden wiskunde, natuurkunde en informatica gecombineerd om de juiste beslissing te nemen over de beste route of bestemming, rekening houdend met omgevingsfactoren. Tijdens de werkgroep maakt u kennis met het uitdagende vakgebied van de geodesie. Aan de hand van een computerpracticum gaat u zelf aan de slag met het analyseren van geodata. U krijgt inzicht in de toegepaste wiskunde die nodig is om afwegingen met verschillende belangen te kunnen maken. De analyses die u uitvoert zijn uitstekend geschikt voor gebruik in uw eigen les. Een leuke manier om logisch denken te combineren met maatschappelijke relevantie.

 ‘Bèta onder de Dom’ wordt georganiseerd door het Bètasteunpunt Utrecht, een samenwerkingsverband van Universiteit Utrecht en Hogeschool Utrecht. Kosten voor deze scholingsdag zijn €95,-.
Aanmelden kan via het inschrijfformulier op www.betasteunpunt-utrecht.nl/betaonderdedom. 

Game zelf maken? Een voorbeeld voor tektoniek.

Zelf maar eens iets gemaakt. Het is een fluitje van een cent: je plaats een afbeelding en op die afbeelding zet je punten en achter elk punt zet je een tekst.
Het programma maakt er een quiz/ game van. Publiceren en de url kun je aan je leerlingen geven.
Hier mijn voorbeeld

Zelf maken? Hier is de site. Even registreren (gratis).
ps vergeet niet jouw game ook even 'Make game public' te maken. En plaats dan jouw game hier onder 'reacties'. Mag mij ook mailen.

Geospatial Project: waar ben ik?

Groots opgezet project over alles wat met digitale kaarten (en geo-ict) te maken heeft. Ik berichtte 2  jaar geleden al dat het er zou komen. Nu is het inmiddels al in een vergevorderd stadium en is er een viertal video's gemaakt die elk een deel van het container begrip 'ruimtelijke/ geografische- data' beschrijven. Onderwerpen zijn o.a. klimaat, voedselprobleem, ziektes (cholera). De rol die geo-ruimtelijke informatie hierbij speelt - verzamelen en analyseren van data-wordt in elk van de afleveringen uitgelegd.

Naast de video's is er ook aandacht voor aanvullende informatie en lesmateriaal (Resources). Met dit project wordt de ICT-kant van de geografie voor het voetlicht gehaald: de kaart is toch een belangrijk uitgangspunt wanneer een geograaf aan het werk is.





Bekijk de andere video's.

Week 16: droogte in Cuba en einde van de wereld?

Wat gebeurde er in deze week tot 22 april  in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 16 2011 (klik hier)
Archief

Afb: 3d weergave van de storm Errol

Gratis meedoen: project Climate ExChange

Een project over klimaatverandering en kinderen in ontwikkelingslanden die hierdoor vaak het hardst getroffen worden.

Plan Nederland en Codename Future maken het voor 5 scholen in Nederland mogelijk om hieraan kosteloos deel te nemen dit schooljaar.

Scholen kunnen zich tot 20 mei 2011 inschrijven en krijgen vervolgens:
- uitdagend digitaal lesmateriaal
- uitgebreide docenteninstructie
- indien gewenst een halve dag begeleiding bij de uitvoering

Het project in het kort:

Klimaatverandering vormt een van de grootste bedreigingen voor onze planeet, zowel voor de natuur en onze leefomgeving als op sociaal en economisch vlak. Zonder doeltreffende aanpak gaan alle landen en hun inwoners een sombere toekomst tegemoet, met onder andere steeds extremere weersomstandigheden, een stijgend zeeniveau en water- en voedselgebrek. Plan vindt het daarom belangrijk om jongeren bij dit onderwerp te betrekken en hen handelsperspectief te bieden; zij zijn immers de toekomst!

Doelgroep: Leerjaar 2 en 3 VMBO/Havo/VWO
Inzetbaar binnen: Aardrijkskunde, Biologie, Natuurkunde, Scheikunde, Maatschappijleer

Opbouw: Een flexibel lespakket bestaande uit 7 modules. Elke module neemt ongeveer 2 à 3 lesuren in beslag. Je kiest zelf welke modules en onderdelen je behandelt en welke je eventueel weglaat.

Extra: Een interactief webplatform. Het webplatform is bij uitstek geschikt voor interactie tussen de deelnemers uit de verschillende landen en is afgestemd op het lespakket. De deelnemende landen zijn: Malawi, Kenia, Senegal, Verenigd Koninkrijk, Bulgarije en Nederland. Een actiebudget van € 100,- waarvoor leerlingen die hun eigen campagne willen opzetten tegen klimaatverandering, in aanmerking kunnen komen.


Meer info bij inge@codenamefuture.nl

1 mei: Live web evenement. DeforestACTION met inzet van GPS oerwoud redden

Indonesië is het land van de orang‐oetang. Nou ja, wel als we nu actie ondernemen, want door de illegale houtkap verdwijnen er steeds meer apen! Daar moeten we verandering in brengen en jij kan ons daarbij helpen!

Het project DeforestACTION wil de ontbossing wereldwijd tegengaan en nodigt scholieren uit om te helpen.

Zo kunnen jongeren vanuit de hele wereld binnenkort stukjes oerwoud adopteren, die zij in de gaten houden door satellietverbindingen. Ook jij kunt straks je eigen stukje bos in Borneo adopteren en beschermen. Hoe meer van deze stukje bos in de gaten worden gehouden, hoe groter de kans is dat de orang‐oetang hier terugkeert en in aantal toeneemt.

Op zondag 1 mei vertellen dr. Willie Smits en prof. Henk Scholten meer over dit project (DeforestACTION) en kun jij alles te weten komen over deze actie en de orang‐oetans.

Hoe kun je deelnemen aan dit evenement?
Het is eenvoudig om mee te doen aan de webconferentie door de volgende website te bezoeken:
http://www.livestream.com/tig (zorg dat je 5 tot 10 minuten voor de start van het evenement online bent, zodat je niks hoeft te missen!) Je zult een testvoorbeeld zien in het hoofdscherm als de verbinding succesvol is. Tijdens de sessies heb je de mogelijkheid om vragen te stellen aan dr. Willie Smits en prof. Henk Scholten door op de ‘chat knop’ rechtsboven in het Livestream scherm te drukken. Selecteer de LiveStream Chat uit de opties om deel te nemen aan de discussie.

Week 15: koudste maart, rattenplaag en tsunami-afval

Wat gebeurde er in deze week tot 15 april  in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 15 2011 (klik hier)
Archief

Wereldbank brengt al haar projecten in kaart

De bank der banken heeft 2736 projecten in tientallen landen uitstaan. Het gaat om ruim 16 000 locaties waar met geld van de bank wordt gewerkt. Al deze zaken zijn nu op een kaart gezet en dat geeft een mooi overzicht van haar activiteiten.
Door op een bepaald gebied in de kaart te klikken zoom je verder en kun je ook nog per sector (onderwijs, agrarisch etc) kijken wat er aan projecten is. Klik dan de onderwerpen (icoontjes bovenaan) die je niet wilt zien weg.
Er is per project ook nog een aanklikbaar overzicht.
Als basiskaart kun je kiezen voor een armoede- of bevolkingsdichtheidkaart. Interessant is dan om te kijken of in China de arme regio's meer of minder geld krijgen van de Wereldbank (by count > district). Opvallend is verder in China dat er een lint van projecten naar het noordwesten loopt, toevalligerwijs loopt daar ook een spoorlijn....

Week 14: gat ozonlaag en oceaan als koelkast

Wat gebeurde er in deze week tot 8 april  in de wereld?

Geografisch interessante zaken worden met één klik geopend. Met afbeeldingen en video.

Gemaakt door leden van de community aardrijkskunde.

Week 14 2011 (klik hier)
Archief

dance4life: actie in de les ak

Elke dag raken wereldwijd 7.100 mensen geïnfecteerd met hiv. De helft daarvan is jonger dan 25 jaar.
Ondanks deze schokkende feiten kiest dance4life ervoor jongeren op een positieve manier bij dit wereldwijde probleem te betrekken en zich te richten op de oplossingen. Want een wereld zonder hiv en aids is mogelijk en juist jongeren kunnen daar een concrete bijdrage aan leveren!
Hiv is overal, maar toch wordt juist in arme landen de jonge generatie onevenredig hard getroffen door hiv en aids. dance4life informeert jongeren op een onconventionele manier over de oorzaken hiervan en laat ze ervaren dat ze meer gemeen hebben met hun leeftijdgenoten in andere delen van de wereld dan ze denken. Tegelijkertijd biedt dance4life hen inzicht in de verschillen die er bestaan ten opzichte van hun eigen leven.

Komen ook uw leerlingen in 2011 in actie?
dance4life is inmiddels actief op honderden scholen in 27 landen verspreid over vijf continenten. Leerlingen op uw school kunnen ook deel uit gaan maken van deze wereldwijde movement en op een positieve en interactieve wijze bijdragen aan het terugdringen van het aantal hiv-infecties wereldwijd!

Meer informatie of aanmelden?

Lesmateriaal

Bel of e-mail naar: 020-4205755 of act@dance4life.nl.

Geoweek: op expeditie met aardrijkskunde



 De Geoweek van 11- 15 april. Nog geen expeditie geboekt? Het kan nog. Voor PO en VO zijn er nog beschikbaar.

SchoolTV 2e fase onderwerpen ak vanaf 7 april

Donderdag 7 april om 10.30 uur (Ned. 2) start de nieuwe serie Aardrijkskunde voor de tweede fase.

1 - Het mondiale klimaatsysteem: zon en aarde

2 - Het mondiale klimaatsysteem; lucht en water

3 - Het wereldvoedsel-vraagstuk

4 - Waterbeheersing van rivieren in Nederland

Volgens de makers 'sluit het project naadloos aan bij de eindtermen en lesinhoud van het Centraal Examen voor het vak aardrijkskunde'.
Er zijn ook  infoblokken  met aanvullend informatie op de leerlingensite Eigenwijzer.nl. . Helaas is hier veel van het beeldmateriaal, eigenlijk alles, gericht op de onderbouw en soms zelfs op PO. Inhoudelijke verdieping zit er daar dus niet in. Ook de infoblokken zelf zijn echt niet leerstofvervangend/ methodeverangend. Lees maar wat er over vulkanen verteld wordt.

Na  28 april kun je de dvd Plus (tv-serie met praktische handleiding) kopen voor € 37,50.

Kijk voor meer informatie over de serie Aardrijkskunde voor de tweede fase

Leeftijdsgrafieken: animaties van GB

Van de verschillende onderdelen van het Verenigd  Koninkrijk zijn er nu animaties van de leeftijdsgrafieken. Periode vanaf 1960 tot 2033. Laat op deze manier goed zien waar de verschillende 'echopieken' zitten en kun je ook de verschillende grafieken naast elkaar zetten om te vergelijken.
Je kunt ook per leeftijdsgroep meer details zien door met de muis over de animatie heen te gaan.  Mooi via de beamer...

Die van Nederland staat hier.